Қазақстан өнеркәсіптік әлеуетін арттыруда: жаңа зауыттар, энергетика және өңірлергетартылған инвестициялар
Қазақстан экономиканы әртараптандыру жәнесапалы инвестициялар тарту бағытын дәйекті түрдежүзеге асырып келеді, деп хабарлайды Tizgin.kz.
Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаевжетекшілігімен елімізде өңдеуші өнеркәсіп, жасылэнергетика, фармацевтика және заманауиинфрақұрылым қарқынды дамуда.
2026 жылы еліміздің бірнеше өңірінде іріөнеркәсіптік жобалар іске қосылды немесемақұлданды. Бұл жобалар жаңа жұмыс орындарынашуға, экспорттық әлеуетті арттыруға және елдіңтехнологиялық дамуына серпін береді.
Ауыл шаруашылығы өнімдерін өңдеу жәнеагротехнологиялар
Павлодар облысында құны 2 млрд теңге болатынмайлы дақылдарды өңдеу зауыты іске қосылды. Кәсіпорын жылына 60 мың тоннаға дейін шикізатөңдеп, 35 мың тоннаға дейін тазартылмаған күнбағысмайын өндіре алады. Өнім ішкі нарыққа да, экспортқа да жеткізіледі.
Солтүстік Қазақстан облысында қытайлық XIYU AGRICULTURAL PTE. LTD компаниясы тағы бір ірімай өңдеу зауытын салуда. Жобаға 53 млрд теңгеинвестиция салынады. Кәсіпорынның өндірістікқуаты тәулігіне 1,4 мың тоннаны құрайды. Зауытты2028 жылы іске қосу жоспарланған, нәтижесінде 150 жаңа жұмыс орны ашылады.
Түркістан облысында жылына 500 данаға дейінагродрон өндіретін кәсіпорын жұмысын бастады. Ұшқышсыз аппараттар ауыл шаруашылығыалқаптарын өңдеуге арналған және бір ұшуда 5 гектарға дейін жерді бүркей алады. Болашақта өртсөндіруге және жүк тасымалдауға арналған дрондаршығару көзделіп отыр.
Фармацевтика және биотехнологиялар
Үкімет Қарағанды облысында құны 42,5 млрд теңге болатын фармацевтикалық кешенді салу жәнежаңғырту жобасын мақұлдады. Кәсіпорындаонкологиялық, аутоиммундық және орфандықауруларды емдеуге арналған дәрілерді қоса алғанда, 74 атаудағы препараттар, сондай-ақ белсендіфармацевтикалық субстанциялар мен иммунобиологиялық өнімдер өндіріледі. Жобааясында шамамен 70 жұмыс орны құрылады.
Алматы облысындағы Алатау арнайыэкономикалық аймағы аумағында құны 32,5 млрд теңге болатын толық циклді биофармацевтикалықкешен салу жоспарланған. Жобаны іске қосу 2031 жылға белгіленген. Зауыт онкологиялық жәнеорфандық ауруларды емдеуге арналған дәрілікзаттарды қоса алғанда, 20 атаудағы препарат пен иммунобиологиялық өнімдер шығарады.
Энергетика және жасыл технологиялар
Қазақстандық Baskan Irrigation компаниясыЖетісу облысында қуаты 30 МВт болатын Покатилов су электр станциясын салуды жоспарлап отыр. Нысанды пайдалануға беру 2028 жылғажоспарланған. Жоба аясында көлемі 80 млн текшеметрге дейінгі су қоймасы салынып, шамамен 32 мың гектар ауыл шаруашылығы жерін суаруғамүмкіндік береді. Сонымен қатар жыл сайыншамамен 30 мың МВт·сағат электр энергиясыөндіріледі.
Түркістан облысында құны 307 млн АҚШ долларын құрайтын күн электр станциясыныңқұрылысы басталды. Жобаны қытайлық China Energy Overseas Investment Co. Ltd. компаниясы Qazaq Green Power PLC және Самұрық-Энерго қолдауымен жүзегеасыруда. Станция 2027 жылы іске қосылғаннан кейінжылына шамамен 674 млн кВт·сағат электрэнергиясын өндіретін болады.
Металлургия және тау-кен өндірісі
Ең ауқымды жобалардың бірі – Павлодар облысында сингапурлық XINFA компаниясы жүзегеасыратын алюминий кластері. Инвестиция көлемі – 15 млрд АҚШ доллары. Жоба аясында бокситтердітерең өңдеу арқылы жыл сайын 4,8 млн тонна глинозем, 2,4 млн тонна электролиттік алюминий және 1,2 млн тонна терең өңделген өнім шығаружоспарланған. Құрылыс 2026 жылы басталып, алғашқы кезеңі 2028 жылы іске қосылады. Жобашамамен 10 мың жұмыс орнын құрады.
Қытайлық Sinolnvest Group Ltd. Қарағандыоблысындағы темір кені кен орнын игеруге кіріседі. Жобаның қуаты жылына 100 мың тонна кен өндіругемүмкіндік береді. Пайдалану мерзімі 2027–2034 жылдарға жоспарланған.
Ақтөбе қаласында құны 100 млн АҚШ долларынқұрайтын Еуразиялық интеграцияланған жасыл мыс өнеркәсібі зауытының құрылысы басталды. Жобақытайлық Beijing Jinvi Yuanfang Group жәнеқазақстандық Phoenix Industrial Group компанияларының қатысуымен іске асырылуда. Зауыт мыс сынықтарынан жылына 25 мың тоннағадейін тазартылған мыс өндіреді. Кәсіпорынды іскеқосу 2027 жылға жоспарланған. Өнім ішкі нарыққажәне Еуразиялық экономикалық одақ пен ЕуропалықОдақ елдеріне экспортталады.
Туризм және инфрақұрылым
Almaty SuperSki тау шаңғысы курортын іскеасыруға Франция, Канада және АҚШ компанияларытартылды. Француз тарапы 11 аспалы жол салады, канадалық компаниялар инженерлік жобалауменайналысады, ал америкалық компаниялар құрылыстыбасқару мен үйлестіру жұмыстарын жүргізеді. Курортты іске қосу 2028 жылға жоспарланған.
Баку кеме жасау зауыты базасында Қазмортрансфлот және Abu Dhabi Ports бірлескенжобасы аясында Каспий теңізінде жұмыс істейтіналғашқы контейнерлік кеменің құрылысы басталды. 2027 жылдың соңына дейін сыйымдылығы 780 TEU болатын екі кеме салу жоспарлануда.
Жобалардың ел экономикасына әсері
Аталған жобаларды іске асыру Қазақстанға:
Жоғарыда аталған жобалардың барлығыМемлекет басшысы Қасым-Жомарт ТоқаевтыңӘділетті Қазақстанды құру және экономиканыауқымды жаңғырту жөніндегі дәйекті саясатыныңнақты нәтижесі болып табылады.
Президент экономиканы әртараптандыру, өңдеуші өнеркәсіпті дамыту және сапалы шетелдікинвестициялар тарту міндеттерін қойған болатын. Бүгінде бұл саясат нақты нәтижесін беруде: өңірлерде заманауи кәсіпорындар ашылып, мыңдағанжұмыс орындары құрылуда, экспорттық әлеуетартып, елдің өнеркәсіптік дербестігі нығаюда.
Металлургия, фармацевтика, жасыл энергетика және ауыл шаруашылығы салаларындағы ірі жобаларҚазақстанның Президент айқындаған бағыт бойыншажоғары технологиялық, әртараптандырылған жәнебәсекеге қабілетті экономика құру жолында ныққадам жасап келе жатқанын көрсетеді.