Арменияда ел тағдырының шешуші сәтін айқындайтын парламент сайлауы өтті. Бұл сайлау елдің алдағы бірнеше жылдағы сыртқы саяси бағытын айқындайды. Алдын ала мәліметтерге сәйкес, бірінші орында – «Азаматтық келісім» партиясы тұр, деп хабарлайды Tizgin.kz.
Арменияда жексенбі, 7 маусым күні парламент сайлауы өтті. Орталық сайлау комиссиясының бюллетеньдердің 55,95 пайызы өңделгеннен кейін жариялаған мәліметіне сәйкес, сайлауда Армения премьер-министрі Никол Пашинян жетекшілік ететін «Азаматтық келісім» партиясы алға шықты. Партия 50,86 пайыз дауыс жинаған.
Ал армян текті ресейлік кәсіпкер Самвел Карапетян жетекшілік ететін оппозициялық «Күшті Армения» альянсы 23,19 пайыз дауысқа ие болды.
Бұдан бөлек, елдің бұрынғы президенті Роберт Кочарян басқаратын «Армения» оппозициялық блогы 9,6 пайыз дауыс жинады.
Парламентке сондай-ақ кәсіпкер Гагик Царукян жетекшілік ететін «Гүлденген Армения» оппозициялық партиясы өтті. Саяси күш 4,1 пайыз дауыс жинады. Ал бұрынғы омбудсмен Арман Татоян құрған «Бірлік қанаттары» партиясын сайлаушылардың 2,3 пайызы қолдаған.
Сайлауға қатысу көрсеткіші 58,97 пайызды құрады. Бұл 2018 және 2021 жылдардағы парламент сайлауымен салыстырғанда жоғары.
Қазіргі таңда Армения парламенті – Ұлттық жиналыс 105 депутаттан тұрады. Оның ішінде төрт мандат ұлттық азшылық өкілдеріне – езидтерге, орыстарға, күрдтер мен ассириялықтарға берілген.
Никол Пашинян дауыс беру қорытындысы туралы не деді?
Қолданыстағы үкімет басшысы Орталық сайлау комиссиясы бюллетеньдердің 20 пайызға жетер-жетпес бөлігін ғана өңдеген сәтте-ақ өзінің саяси күші жеңіске жеткенін мәлімдеді.
«Азаматтық келісім» партиясы үкіметті жеке өзі жасақтайды», – деді Пашинян баспасөз мәслихатында.
Бұл мәлімдеме бірқатар оппозициялық күштердің сынына ұшырады. Атап айтқанда, экс-президент Роберт Кочарян жетекшілік ететін «Армения» блогында премьер-министрдің сөзін «билікті узурпациялауға жасалған қадам» әрі ОСК қызметіне «дөрекі араласу» деп бағалады.
Ал «Бірлік қанаттары» партиясының жетекшісі Арман Татоян Пашинянның мәлімдемесін Конституцияға қайшы әрі премьер-министр өкілеттігінен тыс әрекет деп атады.
Армениядағы сайлау жүйесі қалай жұмыс істейді?
Армения парламенті сайлауына 18 саяси күш қатысты. Дауыс беру пропорционалды жүйе бойынша өтті, ал заңда сайлауға қатысу бойынша ең төменгі шек қарастырылмаған.
Елде шамамен 2,5 миллион азамат дауыс беру құқығына ие. Заңнамаға сәйкес, шетелде тұрақты сайлау учаскелері ашылмайды. Алайда шетелде қызмет ететін армян дипломаттары үшін электронды дауыс беру ұйымдастырылған.
Партиялар үшін сайлау шегі 4 пайызды құрады. Үш партиядан құралған блоктар үшін бұл меже 8 пайыз болса, төрт және одан да көп партия біріктірілген блоктар үшін 10 пайыз болып белгіленді.
Сайлау кодексіне сәйкес, парламентте тұрақты көпшілік — кемінде 54 пайыз мандат қалыптастырылуы тиіс. Егер сайлау қорытындысы бойынша немесе саяси коалиция құру арқылы мұндай басымдық жасақталмаса, елде екінші тур өтеді.
Сайлаудың тағдыршешті сипаты
2025 жылы Никол Пашинян Еуроодақпен жақындасу бағытын заң жүзінде бекітті. Бұл шешім Ереванды Мәскеумен саяси текетірес жолына шығарды. Алайда премьер-министрдің өзі Ресеймен қарым-қатынасты толық үзуге ұмтылмайтынын бірнеше рет мәлімдеген.
Ал оппозициялық күштерді Арменияның Ресеймен тығыз байланысын сақтап қалу идеясы біріктірді.
Мәскеу Пашинян үкіметінің Еуроодақпен жақындасу саясатына бірнеше рет наразылық білдірген. Ресей президенті Владимир Путин Армениядағы жағдайдың Украинадағы «дағдарыстың» басталуына алып келген оқиғаларды еске түсіретінін айтқан болатын.
Сайлау қарсаңында Ресей Армениядан әкелінетін алкоголь өнімдеріне, ауыл шаруашылығы тауарларына, гүлдер мен балық импортына бірқатар шектеулер енгізді.
