Ата-ана мектепке қанша жалақы алатынын айтуға міндетті ме – заңгер жауабы
Кей мектептердегі сауалнамаларда ата-аналардан ай сайынғы табысын, үйінің аумағын және бірге тұратын туыстарының жұмыс орнын көрсетуді сұраған. Оқу-ағарту министрлігі мектептерге отбасы туралы мәлімет не үшін қажет екенін түсіндірді. Ал адвокат Аянхан Омаров ата-ана қандай жағдайда жауап беруден бас тарта алатынын айтты. Бұл туралы Tizgin.kz порталы ZTB News-ке сілтеме жасап хабарлайды.
Ата-аналар қандай сұрақтарға наразы
ZTB News жариялаған хабарламалардың бірінде ата-аналардан Balazhan платформасын толтыру үшін әкесі мен анасының ЖСН-ін, отбасының айлық табысын, үйдің аумағы мен бөлме санын жіберуді сұраған. Тізімде отбасы өз үйінде тұра ма, әлде пәтер жалдай ма, өзге балалары қайда оқиды, бірге тұратын туыстары қайда жұмыс істейді деген сұрақтар да бар.
Ата-аналардың бірі бұл мәліметтерді оқу жылының басында бергенін айтып, баласының оқуына ата-әжесі туралы ақпараттың қандай қатысы барын сұраған. Басылым келтірген тағы бір жазбада сынып жетекшісі бұрын қағазға түсірген деректерді электронды жүйеге қайта енгізу қосымша уақыт алатынын айтқан.
Мектеп отбасы туралы деректерді не үшін жинайды
Оқу-ағарту министрлігінің ZTB News-ке берген түсіндірмесіне сүйенсек, бұл мәліметтер мектептің әлеуметтік паспортын жасауға қажет. Оны жүргізу тәртібі 2020 жылғы 6 сәуірдегі №130 бұйрықпен бекітілген. Осы құжат арқылы мектеп әлеуметтік қолдауға мұқтаж оқушыларды анықтайды. Онда көпбалалы және аз қамтылған отбасылардан шыққан, сондай-ақ ата-анасының қамқорлығынсыз қалған балалар туралы мәліметтер қамтылады.
Министрліктің мәліметінше, Balazhan платформасы мектеп психологтары мен әлеуметтік педагогтердің жұмысын жеңілдету үшін енгізілген. Мамандар бұрын қағаз құжаттарда сақталған мәліметтерді енді бірыңғай электронды жүйеге жинақтайды.
Балалардың құқықтарын қорғау комитеті ата-ананың ақпарат беруін отбасы мен мектеп арасындағы байланыстың бір бөлігі деп түсіндірген. Алайда комитет сауалнамадағы қай сұрақтарға жауап беру міндетті екенін және ата-ана жауап бермесе, оның балаға қандай салдары болуы мүмкін екенін нақтыламаған.
Ата-ана жалақысын көрсетуден бас тарта ала ма
ZTB News-ке сұхбат берген адвокат Аянхан Омаровтың айтуынша, мектеп әлеуметтік көмекке мұқтаж баланы анықтау үшін қажетті деректерді жинай алады. Отбасының табысы, ата-анасының ажырасуы немесе тұрмыс жағдайы туралы мәлімет кей жағдайда осы мақсатқа қажет болуы мүмкін. Бірақ мектеп әр деректі қандай заңды негізде және не үшін сұрап отырғанын түсіндіре алуы керек. Адвокат ата-анадан жалақысының мөлшерін сұрауды орынсыз деп санайды.
«Заң бойынша міндетті емес және жинауға өзге заңды негізі жоқ мәліметтерді беруден бас тартуға болады. Бұл баланың білім алу құқығын шектеуге негіз бола алмайды», – деді Аянхан Омаров.
Адвокаттың сөзінше, Balazhan платформасындағы деректердің қауіпсіздігіне сол мәліметтерді жинайтын және өңдейтін ұйымдар мен тұлғалар жауап береді. Жеке ақпаратты заңсыз таратқан адам тәртіптік, әкімшілік немесе қылмыстық жауапкершілікке тартылуы мүмкін.