Көзі қараңғыда жарқырайды: «Алтын-Емелде» арқар бейнетаспаға түсті
«Алтын-Емел» ұлттық табиғи паркінде Қызыл кітапқа енген арқар фототұзаққа түсіп қалды. Таңғы уақытта камера алдына келген жабайы жануардың көзі бейнежазбада қараңғыда жарқырап тұрғандай көрінеді, деп хабарлайды Tizgin.kz.
Таңғы 5:32-де пайда болған ерекше қонақ
Ұлттық парк қызметкерлерінің мәліметінше, архар фототұзаққа таңғы сағат 5:32-де түскен. Жануар жартастың жанынан шығып, өзіне бейтаныс құрылғыны байқап қалған. Камераға қызығушылық танытқан арқар оған жақындап, иіскеп, зерттей бастаған. Осы сәтте фототұзақ оның үлкен әрі қайқы мүйіздерін де анық түсіріп алған. Біраз уақыт құрылғыны қызықтаған жабайы жануар кейін еш асықпастан жартастың тасасына өтіп, көзден ғайып болған.
Бір қызығы, арада төрт күн өткен соң басқа фототұзаққа тағы бір арқар түскен. Ұлттық парк қызметкерлері екі бейнежазбадағы жануардың бір арқар болуы мүмкін екенін жоққа шығармайды. Олар көпшілікке екі жағдайда да бір жануар түсірілді ме, әлде бұл басқа арқар ма деген сұрақ тастаған.
Архардың көзі неге қараңғыда жарқырайды
Бейнежазбадағы ең ерекше көріністердің бірі – арқардың көзі. Камера түсірген кадрларда жануардың көзі қараңғыда жарық шығарып тұрғандай әсер қалдырады, алайда бұл жануардың көзі өздігінен жарық шашады деген сөз емес.
Мұндай әсер фототұзақтың жарығы жануар көзінің ішкі қабаттарынан шағылысқан кезде пайда болуы мүмкін. Көптеген жануарлардың көзінде жарықты шағылыстыратын tapetum lucidum деп аталатын арнайы қабат болады. Ол жарық аз кезде көру қабілетін жақсартуға көмектеседі. Сондықтан бейнежазбадағы жарқыл тылсым құбылыс емес, жарықтың шағылысуымен байланысты табиғи оптикалық әсер болуы ықтимал.
Қызыл кітапқа енген сирек жануар
Архар (Ovis ammon) – Қазақстанның Қызыл кітабына енгізілген жабайы жануарлардың бірі. Елімізде арқардың бес негізгі түршесі кездеседі. Олар – Тянь-Шань, Қазақстан, Қаратау, Алтай және Қызылқұм архарлары. Бұл жануарлар көбіне таулы, жартасты және адам аяғы сирек жететін аумақтарды мекендейді. Сондықтан олардың табиғи ортадағы тіршілігін бақылау оңай емес.
Осындай жағдайда фототұзақтардың маңызы зор. Арнайы камералар жабайы жануарлардың жүріс-тұрысын, қозғалысын және мекендеу ерекшеліктерін зерттеуге мүмкіндік береді. Мамандар фототұзақтардың көмегімен сирек кездесетін жануарлардың таралу аймақтарын анықтап, популяциясының жай-күйін бақылап отырады. Ең бастысы, мұндай бақылау тәсілі жануарларды үркітпей, олардың табиғи тіршілігіне барынша аз араласуға мүмкіндік береді.