Түркістан облысында әлеуметтік көмек тағайындау және төлеу кезінде бірқатар заңсыздық анықталды. Жетісай ауданында 17 адам мемлекеттен көмек алу үшін өздеріне тиесілі емес үйдің мекенжайын көрсетсе, Отырар ауданында мүгедектігі бар 96 балаға 9 млн теңгеге жуық қаражат толық төленбеген, деп хабарлайды Tizgin.kz.
17 адам бір үйдің мекенжайын көрсеткен
Облыстық прокуратураның мәліметінше, Жетісай ауданында 2022-2023 жылдары әлеуметтік көмек рәсімдеген 17 адам өздері тұрмайтын үйдің мекенжайын көрсеткен. Аталған баспанада шын мәнінде аз қамтылған отбасы тұрған. Алайда басқа мекенжайларда тұратын азаматтар да осы үйдің адресін пайдаланып, мемлекеттік қолдауға өтініш берген.
Бұл жағдай әлеуметтік көмек тағайындау кезінде азаматтар ұсынған мәліметтердің қаншалықты мұқият тексерілетініне қатысты сұрақ туғызады. Бір үйдің мекенжайын бірнеше адамның пайдалануы жауапты мамандардың назарынан қалай тыс қалғаны белгісіз. Сонымен қатар жалған мәлімет ұсынған азаматтардың әрекетіне ғана емес, құжаттарды қабылдап, төлем тағайындаған лауазымды тұлғалардың жауапкершілігіне де назар аудару қажет.
Мүгедектігі бар 96 балаға тиісті қаражат толық төленбеген
Осы облыстың Отырар ауданында керісінше жағдай анықталған. Прокуратураның 2 қарашада жариялаған мәліметіне сәйкес, аудандық мәслихат мүгедектігі бар балаларға ай сайын әлеуметтік көмек көрсету туралы шешім қабылдаған. Алайда белгіленген төлемдер толық көлемде берілмеген. Нәтижесінде 96 балаға 9 млн теңгеге жуық қаражат төленбей қалған. Балалар өздеріне тиесілі ақшаны прокуратура араласқаннан кейін ғана алған.
Бұл екі жағдай әлеуметтік қолдау жүйесіндегі бақылау мен жауапкершілік мәселесін қайта көтеріп отыр. Бір ауданда азаматтар өзгенің мекенжайын пайдаланып, әлеуметтік көмек рәсімдесе, екінші ауданда заңды түрде бекітілген төлемдер мұқтаж балаларға уақытында әрі толық жетпеген. Мұндай олқылықтар бюджет қаражатының мақсатты жұмсалуын қадағалау және әлеуметтік көмектің шын мәнінде мұқтаж азаматтарға берілуін қамтамасыз ету қажеттігін көрсетеді.
Бұған дейін Президент Қасым-Жомарт Тоқаев әлеуметтік қолдау саласындағы жүйелі мәселелерге назар аударып, мемлекеттік басқарудағы кемшіліктерді жаңа жеңілдіктер мен жәрдемақылар арқылы бүркемелеу тәжірибесін сынға алған болатын. Мемлекет басшысы бюджет қаражаты есебінен халыққа жалған қамқорлық көрсетуге жол бермеу қажеттігін атап өткен. Осы тұрғыдан алғанда, Түркістан облысындағы жағдайлар әлеуметтік төлемдерді тағайындау тәртібін жетілдіру, азаматтардың мәліметтерін цифрлық жүйелер арқылы тексеру және жауапты органдардың жұмысын күшейту мәселесінің өзектілігін көрсетеді.
Әлеуметтік саясаттың басты мақсаты тек жәрдемақы төлеумен шектелмеуге тиіс. Мемлекеттік қолдау нақты мұқтаж азаматтарға бағытталып, бюджет қаражатының әр теңгесі тиімді жұмсалуы қажет. Ал әлеуметтік төлемдерге қатысты заңбұзушылықтардың алдын алу үшін ашық бақылау тетіктерін енгізіп, қайталанатын төлемдер мен жалған мәліметтерді дер кезінде анықтайтын жүйе қалыптастыру маңызды. Өйткені әлеуметтік мемлекеттің тиімділігі бөлінген қаражат көлемімен емес, сол көмектің мұқтаж азаматтарға қаншалықты әділ әрі уақытылы жеткенімен өлшенеді.
