Жазғы күн тоқырауы: ең ұзақ күн мен ең қысқа түн қашан болады

Астрономдардың мәліметінше, 2026 жылғы ең қысқа түн 21 маусымнан 22 маусымға қараған түн болады. Жылдағы ең ұзақ күннен кейін қараңғы уақыттың ұзақтығы ең аз деңгейге жетеді.

Мәскеуде бұл түннің ұзақтығы небәрі 6 сағат 27 минутты құрайды. Дәл осы кезеңде Күн көкжиектен ең жоғары нүктеге көтеріліп, күндізгі уақыт ең ұзақ болады.

Бұл астрономиялық құбылыс Жер осінің орбита жазықтығына қатысты еңкеюімен байланысты. Жазғы күн тоқырауы күні Солтүстік жарты шар жыл бойындағы ең көп күн сәулесін алады.

Жазғы күн тоқырауы астрономиялық күнтізбедегі ең маңызды оқиғалардың бірі болып  саналады. Осы сәтте Күн көкжиектегі ең биік нүктесіне жетіп, бір сәтке «тоқтап қалғандай» көрінеді, содан кейін біртіндеп қысқы орнына қарай ығыса бастайды.

Ежелгі заманнан бері бұл күн әлемнің көптеген халықтары үшін ерекше мәнге ие болған. Ол күн қуатының шарықтау шегін, табиғаттың гүлденуін және жаңа табиғи циклдің басталуын білдірген.

21 маусымнан кейін күннің ұзақтығы біртіндеп қысқара бастайды. Алайда алғашқы апталарда бұл өзгерістерді жай көзбен байқау іс жүзінде мүмкін емес.

Қазақстан тұрғындары үшін де күндізгі уақыттың ұзақтығы жылдық ең жоғары деңгейіне жетеді. Алайда нақты көрсеткіштер өңірлерге байланысты әртүрлі болады.

Мәселен, елдің солтүстік облыстарында, соның ішінде Петропавл, Қостанай және Павлодар қалаларында күн оңтүстік өңірлерге қарағанда едәуір ұзақ болады. Астана қаласында күндізгі уақыт шамамен 17 сағатқа жуықтаса, Алматы қаласында ол шамамен 15 сағатты құрайды.

Елді мекен солтүстік ендіктерге неғұрлым жақын орналасқан сайын, жазғы күн тоқырауының әсері соғұрлым айқынырақ байқалады.